บทความ
รู้หรือไม่ว่าเมื่อประมาณ 500 ปีที่แล้วเคยมีฟัตวา (ข้อวินิจฉัยทางศาสนา) ออกมาว่ากาแฟเป็นเครื่องดื่มที่ฮะรอม?
เมื่อ : 12 ม.ค. 2569 ,
36 Views
กาแฟถูกค้นพบที่เมือง Kaffa ในเอธิโอเปียและพ่อค้าชาวเยเมนเป็นผู้ที่นำเมล็ดกาแฟมาสู่โลกอาหรับ เยเมนจึงกลายเป็นสถานที่เพาะปลูกและส่งออกกาแฟไปยังประเทศอาหรับอื่น ๆ เมืองท่าในเยเมนที่มีการส่งออกกาแฟมากที่สุดมีชื่อว่า al-Mukha ชื่อเมืองท่านี้ต่อมากลายมาเป็นชื่อเรียกกาแฟม็อคค่า (Mocha) ไป ส่วนชื่อ Kaffa ก็เพี้ยนมาเป็นชื่อเรียกกาแฟในหลาย ๆ ภาษา เช่น Qahwah, Kahve, Coffee, Kopi หรือแม้แต่ ในภาษาไทยเอง (ชาวยุโรปรู้จักกาแฟผ่านจักรวรรดิ์ออตโตมานจนต่อมามีการเปิดคาเฟ่แห่งแรกในยุโปขึ้นที่เมืองเวียนนาหลังจากที่เวียนนาถูกพิชิตโดยออตโตมาน)
แม้ว่าชาวอาหรับจะมีส่วนทำให้กาแฟเป็นที่รู้จักไปทั่วโลก กระทั่งว่ามีสายพันธุ์กาแฟที่เป็นที่รู้จักกันในชื่ออราบิกา แต่รู้หรือไม่ว่าเมื่อประมาณ 500 ปีที่แล้ว เคยมีฟัตวาออกมาว่า กาแฟเป็นเครื่องดื่มฮะรอม (ไม่เป็นที่อนุมัติให้ดื่ม) ในบางทัศนะบอกว่าการดื่มกาแฟเป็นการทำบิดอะฮ์อีกด้วย (เพราะเมื่อกาแฟเข้ามาสู่เยเมน คนกลุ่มแรกที่นำกาแฟไปใช้ประโยชน์คือกลุ่มฏอรีกัต ศูฟีย์ การดื่มกาแฟช่วยให้พวกเขาทำการการซิกร์ในเวลากลางคืนได้นานโดยไม่ง่วง) ฟัตวาดังกล่าวกลายเป็นทัศนะกระแสหลักของออตโตมานไป ใครดื่มกาแฟที่มักกะฮ์และไคโรในยุคนั้นอาจถูกลงโทษด้วยการจำคุกและถูกโบยได้
อย่างไรก็ตามก็ยังมีผู้รู้อีกกลุ่มที่มีทัศนะว่ากาแฟไม่ได้เป็นเครื่องดื่มที่ฮะรอม และมีเรื่องเล่าว่า วันหนึ่งผู้รู้กลุ่มนี้ได้เชิญผู้รู้กลุ่มที่มีความเห็นว่ากาแฟเป็นสิ่งฮะรอมมาที่บ้านเพื่อพูดคุยแลกเปลี่ยนความเห็นกันในประเด็นต่าง ๆ ในครั้งนั้นได้มีการเสิร์ฟกาแฟให้กับผู้ที่มาร่วมวงสนทนาโดยไม่ได้บอกกล่าวว่าเครื่องดื่มนั้นคืออะไร ผู้รู้ทั้ง2 กลุ่มจิบกาแฟไปสนทนากันไป ปรากฏว่าการพูดคุยแลกเปลี่ยนความเห็นกันของเป็นไปอย่างมีอรรถรส และลุ่มลึกอย่างที่ไม่เคยเป็นมาก่อน แล้วมีผู้รู้ท่านหนึ่งเอ่ยถามขึ้นว่า เครื่องดื่มที่ท่านเสิร์ฟให้เราดื่มนี้เรียกว่าอะไร? ผู้รู้ที่เป็นเจ้าภาพก็ได้เฉลยว่า มันก็คือเกาะฮ์วะฮ์ (กาแฟ) ที่พวกท่านวินิจฉัยว่าฮะรอมนั่นยังไงเล่า 